zkSync Era Gas İzleyici

zkSync Era, Matter Labs tarafından geliştirilen bir ZK rollup'tır: her işlem grubu Ethereum üzerinde doğrulanan bir geçerlilik kanıtı alır, bu yüzden haftalarca süren bir dolandırıcılık itiraz penceresi beklemeye gerek yoktur. Ethereum'un bayt kodunu satır satır kopyalayan zkEVM'lerin aksine, zkSync Era, Solidity ve Vyper sözleşmelerini kendi zksolc/zkvyper araç zinciriyle özel bir zkEVM bayt koduna derler — genellikle "Tip 4" zkEVM olarak tanımlanır. Sözleşmeler kullanıcılar için aynı şekilde davranır, ancak gas muhasebesi Ethereum'un opcode maliyetlerini birebir yansıtmak yerine derleyiciden itibaren yeniden inşa edilir. Gas hâlâ ETH cinsinden ödenir, Ethereum ana ağında kullanılan aynı varlık.

Bir zkSync Era işlem ücreti, OP Stack zincirlerinin yaptığı gibi ayrı kalemler olarak göstermek yerine, size gösterilen tek gas fiyatında iki şeyi bir araya getirir: işleminizi çalıştırmak için yürütme gas'ı ve toplu işlemin durum değişikliklerini Ethereum'a yayınlamadaki payınız için pubdata gas'ı. zkSync bu verileri EIP-4844 blob'larına taşıdığından beri, pubdata maliyeti ham calldata yerine sıkıştırılmış durum farklarını — depolamada gerçekten değişen kısmı — yansıtır; bu genellikle tam bir işlem kaydı yayınlamaktan daha ucuza gelir.

zkSync Era'nın protokolün kendisine yerleşik yerel hesap soyutlaması da vardır: sadece isteğe bağlı akıllı sözleşme cüzdanları değil, her hesap bir paymaster üzerinden geçebilir. Bazı dApp'lerin ücreti USDC veya başka bir token ile ödemenize izin vermesinin ya da doğrudan sponsor olmasının nedeni budur — temeldeki gas hâlâ ETH'dir, bir paymaster sadece bunu sizin adınıza değiştirir.

zkSync Era'nın kendi yürütme maliyeti genellikle önemsizdir; ücretinizi değiştiren şey Ethereum'un blob piyasasına veya alışılmadık derecede ağır depolama yazımlarına dayanır.

• Ethereum blob piyasası talebi — Pubdata, Ethereum'un canlı blob taban ücretine göre fiyatlandırılan EIP-4844 blob'ları olarak yayınlanır. Ana ağda yoğun bir dönem, zkSync'in kendi trafiğinden bağımsız olarak zkSync Era'nın ve diğer her rollup'ın veri maliyetini yükseltir.
• Bir işlemin ne kadar depolamaya dokunduğu — Pubdata gas'ı, kullanılan ham gas'a değil, sıkıştırılmış durum farkının boyutuna göre ölçeklenir — birçok depolama alanına yazan bir swap, benzer gas kullanan ama daha az durum değişikliği olan bir işlemden daha pahalıya yayınlanır.
• Sıralayıcı ve kanıtlayıcı verimi — Matter Labs, zkSync Era'nın sıralayıcısını ve kanıtlayıcısını işletir. Boşta kapasite çoğu zaman yürütme gas'ını düşük tutar, ancak sürekli yüksek talep onu yükseltebilir.
• Paymaster sübvansiyonları — Bir dApp'in paymaster'ı ücretinizi karşıladığında veya indirdiğinde, gördüğünüz fiyat ağın temel gas fiyatını değil, bu anlaşmayı yansıtır.

zkSync Era ile ilgili kafa karışıklığının çoğu, daha eski bir ürünle isim çakışmasından ve diğer rollup'lardan taşınan beklentilerden kaynaklanır.

• zkSync Era ile zkSync Lite — zkSync Lite (zkSync 1.0), aynı ekibin daha eski, yalnızca ödemelere odaklanan, kendi köprüsü ve ağı olan ayrı bir rollup'ıdır. Bir borsadan çekim yaparken "zkSync Era" yerine "zkSync" seçmek, fonları yanlış zincire gönderir.
• Gas için ZK token'a gerek yok — zkSync Era'daki her işlem ücreti varsayılan olarak ETH cinsinden ödenir. ZK, zkSync'in 2024'te başlatılan yönetişim token'ıdır — işlem yapmak için ona sahip olmanız gerekmez.
• Çekimler anında değildir — zkSync Era'nın kanonik köprüsü, geçerlilik kanıtının kendisi daha hızlı uzlaşsa da, kesinleşmesi için yaklaşık bir gün sürer — bu, kanıt süresi değil, yerleşik bir güvenlik gecikmesidir. Üçüncü taraf köprüler bir ücret karşılığında daha hızlı olabilir.
• Gas tahminleri ana ağ simülasyonundan farklı olabilir — Sözleşmeler ham EVM opcode'ları yerine derlenmiş zkEVM bayt kodu olarak çalıştığından, gas'ı Ethereum'a karşı simüle ederek tahmin eden bir dApp yanılabilir. Bunun yerine zkSync Era'nın kendi eth_estimateGas'ını kullanın.